پلکان باستانی هند

پلکان باستانی هند

هزاران سنگ تراشیده شده برای ذخیره آب، صدها پله سنگی، و یک داستان تراژدی عاشقانه.

در 1864 جهانگرد معروف فرانسوی لوییس راسلت این طور توصیف می کند" پهنه آب، پوشیده شده با گلهای لوتوس و هزاران پرنده ای که در آن بازی می کنند" در جایی که شست و شو انجام می شود، و اطراف آن را جنگل فرا گرفته است. او در مورد یک دریاچه که در هند باشد صحبت نمی کند، در واقع او در مورد یک چاه آب باستانی سخن می گوید.

در ایالات شمالی تور هند راجستان و گجرات یکی از مهم ترین مشکلات وجود نداشتن آب است. در حاشیه صحرای تار، منطقه شاهد بارن های موسمی است که به سرعت زیادی محو می شوند. در تابستان ها  معمولا دمای هوا 100 درجه است و خاک نیز نمی تواند آب را در خود نگهدارد راه حلی برای غلبه بر این نیاز باید پیدا می شد.

در قرن اول پس از میلاد، کناره های لغزنده رودهای بزرگ با ساختارهایی پلکانی مهار می شدند. با همچین ایده ای چاه های آب جدید ساخته شدند. پلکان های اولیه در 550 بعد از میلاد ساخته شده ان اما مشهورترین هایشان مربوط به قرون وسطی می باشد. تخمین زده می شود که تقریبا 3000 پلکان در دو ایالت شمالی ساخته  شده بود. گرچه خیلی از آنها در طی مدرن شدن مکان ها از بین رفته اند اما صدها چاه آب هنوز هم وجود دارد. در دهلی نو به تنهایی بیش از 30 عدد وجود دارد.

 

پلکان باستاتنی هند

 

آب یک نقش خاص را در افسانه های هندو ایفا می کند، یک مرز بین بهشت و زمین که بخ تیرثا هم شناخته می شود. بعنوان یک تیرثای ساخته شده توسط بشر، پلکان ها نه فقط یک منبع برای نوشیدن آب شد بلکه برای حمام، دعا و مدیتیشن هم مورد استفاده قرار می گرفت.

چاه ها به اسامی زیادی صدا می شدند. در هندو baori, baoli, baudi, bawdi,  یا  bavad در گوجاراتی، معمولا vav گفته می شود.

معماری چاه ها وابسته به نوع و موقعیتش و زمان ساخته شدنشان متفاوت است.  دو نوع معمول دارای حوضچه که بالای آن باز است و در انتها تنگ تر می شود است. چاه پلکانی معمولا شامل یک شفت باریک است، که از نور مستقیم خورشید و بوسیله سقف محافظت می شود. معابد و محل های استراحت با زیبایی حفاری شده است. در ابتدا، خیلی از آنها با رنگ های روشن و پایه آهکی نقاشی می شدند، و حالا ردی از رنگ های باستانی در گوشه های تاریک باقی مانده است.

استفاده از این چاه های پلکانی بوسیله شخصی ( راج انگلیسی) که مردم را از بهداشت آب ترساند رو به کاهش رفت. آنها شروع به بکار گرفتن لوله ها و پمپ ها کردن و در برخی مکان ها نیز بصورت غیر قانونی از چاه های پلکانی استفاده می کردند.

چاه های پلکانی باقی مانده در ایالتهای مختلف نگهداری می شوند و برخی از آنها نیز به کلی خشک شده اند.

یکی از مشهور ترین چاه های پلکانی ادالاج واو است که در 18 کیلومتری شمال احمد آباد واقع شده است. بطور میانگین در اعماق آن 6 درجه سرد تر است و در انتهای 75 متری چاهی وجود دارد که داستانی زیبا را روایت می کند.

این چاه از معدود چاه هایی است که دارای تاریخ مدون است که داستان یک عشق تراژدی را که بر روی دیوار حفاری شده است با زبان سنسکریت و پالی را بیان می کند.

 

پلکان باستاتنی هند

 

طبق داستان، در 1499 منطقه به اسم Dandai Desh شناخته می شده است که با وحشی گری مورد غارت و کشتار قرار می گیرد و فقط یک ملکه زیبا باقی می ماند. پادشاه غالب، یک حاکم در کشور مسلمان همسایه به نام محمد بگدا، عاشق این ملکه می شود، که در خواست می کند اگر می خواهد همسر او شود باید چاه پلکانی که همسر او شروع کرده بوده است را به اتمام برساند.  او موافقت می کند، و زیبا ترین چاه را با حفاری هایی از ماهی، گل و حیوانات ترکیب شده با معماری اسلامی و سمبل های هندو را برایش می سازد.

زمانی که چاه در انتهای کار بود، بگدا کار را به ملکه نشان داد تا به قولش عمل کند. او کارش را بازرسی کرد، در اطراف چاه زیبا قدم زد، دعایی خواند و خود را به اعماق چاه پرتاب کرد.

در همان نزدیکی قبر شش بنایی که در آنجا کار می کردند وجود دارد. افسانه می گوید که از حفارها پرسیده شد که آیا می توانند چاه زیبای دیگری بسازند و پاسخ آنها هم بله بود است چرا که به سرنوشتشان گره خورده بود.

چاند بوئاری در ابهانری، در نزدیکی جیپور یکی از بزرگترین و شاید بیشترین بازدیدکننده را همین چاه پلکانی داشته باشد. ساخت این سازه به قرن دهم باز می گردد، و منتسب به هارشات ماتا، خدای نشاط است.

رانی کی جی بوئاری ، تور شهر کوچکی در باندی است که به شهر چاه های پلکانی به خاطر داشتن 50 چاه در اطراف شهر مشهور است. رانی کی جی یا ملکه چاه پلکانی مشهورترین آنهاست. در سال 1699 بوسیله همسر دوم پادشاه ساخته شد. او تمام انرژی خود را برای پروژه های عمومی صرف کرد، ساخت 20 چاه، شامل رانی کی جی 46 متری. 40 فوت عرض در بالا و 200 پله هم برای رسیدن به آب پایین می رود.

چاه پلکانی در شهر گمشده ویجایاناگارا، کارناتکا در شهر گمشده ویجایاناگارا یک حوضچه بزرگ پلکانی شبیه به چاه نزدیک خرابه های هامپی مشابه چاند بوئاری با چهار طرف متقارن وجود دارد.

آگراسن کی بائولی، دهلی نو در سال 2002، بیش از دو ماه حفر کردن و برداشتن خاک ها و ضایعاتی که برای قرن ها در چاه آگراسن در دهلی زمان صرف شد. در نزدیکی رصد خانه مشهور جانتار مانتار واقع شده است، چاه عمیق و مستطیلی شکل است، 60 متر درازا و 15 متر عرض با 103 پله که برخی از آنها در آب غوطه ور شدند. تاریخ ساخت آن نامشخص است، اما به نظر می رسد که اواسط 1300 میلادی باشد. قدر دانی جدیدی که می توان از این چاه ها داشت این است که هم باعث تجدید فرهنگ و هم باعث غرور فن معماری می شود و همچنین باعث می شود سیستم باستانی نگهداری آب را متوجه شویم.